ಅಧ್ಯಾಯದ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಸಾರಾಂಶ
ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟವು ಆಧುನಿಕ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಮತ್ತು ಚಲನಶೀಲ ಅಧ್ಯಾಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿರದೆ, ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಭಾರತೀಯರನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಒಂದು ಸೂತ್ರದಡಿ ತಂದ ಸುದೀರ್ಘ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆರ್ಥಿಕ ಶೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಮೂಡಿದ 'ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ'ಯು ಭಾರತೀಯರಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿತು. ಈ ಹೋರಾಟವು 1885ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಘಟಿತ ರೂಪ ಪಡೆಯಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ ಮಂದಗಾಮಿಗಳು, ನಂತರ ತೀವ್ರ ಸ್ವರೂಪದ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಕರೆ ನೀಡಿದ ತೀವ್ರಗಾಮಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಶಸ್ತ್ರ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಹಾದಿ ಹಿಡಿದ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಕಿಚ್ಚನ್ನು ಹಚ್ಚಿದರು. ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಆಗಮನದೊಂದಿಗೆ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸೆಯಂತಹ ವಿಶಿಷ್ಟ ಅಸ್ತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಹೋರಾಟವು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಬೃಹತ್ ಚಳವಳಿಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು. ರೈತರು, ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮತ್ತು ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು ಈ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಆಯಾಮಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಸುಭಾಷ್ ಚಂದ್ರ ಬೋಸರ ಐ.ಎನ್.ಎ (INA) ಸಾಹಸಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕ್ವಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಚಳವಳಿಯ ತೀವ್ರತೆಯು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.