Notes

ಭಾಗ 1: ಮಾನವನ ಕಣ್ಣು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ (Segment 1: The Human Eye and Power of Accommodation)

1. ಮಾನವನ ಕಣ್ಣು ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗಗಳ ರಚನೆ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಯಗಳು: ಮಾನವನ ಕಣ್ಣು ಕ್ಯಾಮರಾದಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಒಂದು ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯವಾದ ಮತ್ತು ಅತಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಜ್ಞಾನೇಂದ್ರಿಯವಾಗಿದೆ [1]. ಕಣ್ಣುಗುಡ್ಡೆಯು ಗೋಳಾಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 2.3 ಸೆಂ.ಮೀ. ವ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ [1]. ಕಣ್ಣಿನ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:

• ಕಾರ್ನಿಯಾ (Cornea): ಇದು ಕಣ್ಣಿನ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಪಾರದರ್ಶಕವಾದ ಉಬ್ಬು ಪದರವಾಗಿದೆ. ಬೆಳಕು ಈ ತೆಳುವಾದ ಪೊರೆಯ ಮೂಲಕವೇ ಕಣ್ಣನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಕ್ರೀಭವನವು ಕಾರ್ನಿಯಾದ ಹೊರ ಮೇಲ್ಮೈನಲ್ಲಿಯೇ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ [1].
• ಐರಿಸ್ / ವರ್ಣಪಟಲ (Iris): ಇದು ಕಾರ್ನಿಯಾದ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಕಡುಕಪ್ಪಾದ ಸ್ನಾಯುಗಳ ಪದರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಕಣ್ಣಿನ ಪಾಪೆಯ ಗಾತ್ರವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕಣ್ಣಿನೊಳಗೆ ಹೋಗುವ ಬೆಳಕನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ [2].
• ಕಣ್ಣಿನ ಪಾಪೆ (Pupil): ಇದು ಐರಿಸ್‌ನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ರಂಧ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಕಣ್ಣಿನೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ [2].
• ಸ್ಪಟಿಕ ಮಸೂರ (Crystalline Lens): ಇದು ವಿವಿಧ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ರೆಟಿನಾದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಲು ಬೇಕಾದ ಸಂಗಮ ದೂರದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಕಣ್ಣಿನ ಮಸೂರವು ವಸ್ತುವಿನ ನೈಜ ಮತ್ತು ತಲೆಕೆಳಗಾದ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು ಅಕ್ಷಿಪಟಲದ (ರೆಟಿನಾ) ಮೇಲೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ [2].
• ರೆಟಿನಾ / ಅಕ್ಷಿಪಟಲ (Retina): ಇದು ಅಗಾಧ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಬೆಳಕಿನ ದೃಷ್ಟಿ ಗ್ರಾಹಕ ಕೋಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕಣ್ಣಿನ ಹಿಂಭಾಗದ ತೆಳು ಪರದೆಯಾಗಿದೆ. ದೃಷ್ಟಿಗ್ರಾಹಕ ಕೋಶಗಳು ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳಿಗೆ ಸಕ್ರಿಯಗೊಂಡು ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ [2].
• ಚಾಕ್ಷುಷ ನರ (Optic Nerve): ರೆಟಿನಾದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ಈ ನರಗಳ ಮೂಲಕ ಮೆದುಳಿಗೆ ತಲುಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೆದುಳು ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸಿ ನಾವು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನೋಡುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ [2].

2. ಕಣ್ಣಿನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ (Power of Accommodation):

• ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ: ಕಣ್ಣಿನ ಮಸೂರದ ಸಂಗಮದೂರವನ್ನು (focal length) ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಥವಾ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮಾಡುವ ಕಣ್ಣಿನ ಮಸೂರದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು 'ಕಣ್ಣಿನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ' ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ [2].
• ಸಿಲಿಯರಿ ಸ್ನಾಯುಗಳ ಪಾತ್ರ: ಕಣ್ಣಿನ ಮಸೂರದ ವಕ್ರತೆಯನ್ನು (curvature) ಸಿಲಿಯರಿ ಸ್ನಾಯುಗಳು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತವೆ [2].
  • ದೂರದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನೋಡುವಾಗ: ಸಿಲಿಯರಿ ಸ್ನಾಯುಗಳು ವಿಶ್ರಾಂತಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಮಸೂರವು ತೆಳುವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಗಮದೂರ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮೂಲಕ ದೂರದ ವಸ್ತುಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ [2].
  • ಹತ್ತಿರದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನೋಡುವಾಗ: ಸಿಲಿಯರಿ ಸ್ನಾಯುಗಳು ಕುಗ್ಗುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಕಣ್ಣಿನ ಮಸೂರದ ವಕ್ರತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಮಸೂರ ದಪ್ಪವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಸಂಗಮದೂರ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಹತ್ತಿರದ ವಸ್ತುಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತವೆ [2].

3. ದೃಷ್ಟಿಯ ದೂರಗಳು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ಪೊರೆ (Vision Distances and Cataract):

• ಸಮೀಪ ಬಿಂದು (Near Point / ಕನಿಷ್ಠ ದೂರ): ಕಣ್ಣಿಗೆ ವಸ್ತುವು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಯಾವುದೇ ಒತ್ತಡರಹಿತವಾಗಿ ಕಾಣುವ ಕನಿಷ್ಠ ದೂರವನ್ನು 'ಸ್ಪಷ್ಟದೃಷ್ಟಿಯ ಕನಿಷ್ಠದೂರ' ಅಥವಾ 'ಕಣ್ಣಿನ ಸಮೀಪ ಬಿಂದು' ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ [2]. ಸಾಮಾನ್ಯ ದೃಷ್ಟಿ ಹೊಂದಿರುವ ಒಬ್ಬ ಪ್ರೌಢ ವಯಸ್ಕನಿಗೆ ಈ ದೂರವು 25 ಸೆಂ.ಮೀ. ಆಗಿರುತ್ತದೆ [2].
• ಗರಿಷ್ಠ ದೂರ (Far Point): ಕಣ್ಣು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವ ಅತಿ ಗರಿಷ್ಠ ದೂರವನ್ನು ಕಣ್ಣಿನ ಗರಿಷ್ಠ ದೂರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಅನಂತದೂರ (Infinity) ಆಗಿರುತ್ತದೆ [2]. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ 25 ಸೆಂ.ಮೀ. ನಿಂದ ಅನಂತ ದೂರದ ನಡುವಿನ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡಬಲ್ಲನು [2].
• ಕಣ್ಣಿನ ಪೊರೆ (Cataract): ವಯಸ್ಸಾದವರಿಗೆ ಕಣ್ಣಿನ ಸ್ಪಟಿಕ ಮಸೂರವು ಹಾಲಿನಂತೆ ಬೆಳ್ಳಗೆ ಹಾಗೂ ಮಂಜಾಗುವ ಅಥವಾ ಮೋಡ ಕವಿದಂತಾಗುವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಣ್ಣಿನ ಪೊರೆ (cataract) ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ [2]. ಇದು ದೃಷ್ಟಿ ಮಂದವಾಗಲು ಅಥವಾ ಪೂರ್ಣ ದೃಷ್ಟಿ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಣ್ಣಿನಪೊರೆ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಬಹುದು [2].

ಭಾಗ 2: ದೃಷ್ಟಿದೋಷ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಪರಿಹಾರ (Segment 2: Defects of Vision and Their Correction):

ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕಣ್ಣು ತನ್ನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣಿನ ವಕ್ರೀಭವನ ದೋಷದಿಂದ ದೃಷ್ಟಿ ಮಸುಕಾಗುತ್ತದೆ [1]. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಮೂರು ಬಗೆಯ ವಕ್ರೀಭವನ ದೋಷಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳ ವಿವರಣೆ ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:

1. ಸಮೀಪದೃಷ್ಟಿ ಅಥವಾ ಮಯೋಪಿয়া (Myopia):

• ದೋಷದ ಸ್ವರೂಪ: ಸಮೀಪದೃಷ್ಟಿ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಸಮೀಪದ (ಹತ್ತಿರದ) ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡಬಲ್ಲನು. ಆದರೆ, ದೂರದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡಲಾರನು [1]. ಇಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ದೂರದ ಬಿಂದುವು ಅನಂತಕ್ಕಿಂತ ಹತ್ತಿರವಿರುತ್ತದೆ [1].
• ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಈ ದೋಷವಿರುವ ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ದೂರದ ವಸ್ತುವಿನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವು ರೆಟಿನಾದ (ಅಕ್ಷಿಪಟಲದ) ಮೇಲೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಬದಲು, ರೆಟಿನಾದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ [1].
• ಉಂಟಾಗಲು ಕಾರಣಗಳು:
  1. ಕಣ್ಣಿನ ಮಸೂರದ ವಿಪರೀತ ವಕ್ರತೆ (excessive curvature) [1].
  2. ಕಣ್ಣುಗುಡ್ಡೆಯು ಸಹಜಸ್ಥಿತಿಗಿಂತ ಉದ್ದವಾಗಿರುವುದು (elongation of the eyeball) [1].
• ಪರಿಹಾರ: ಈ ದೋಷವನ್ನು ಸೂಕ್ತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ನಿಮ್ನ ಮಸೂರ (Concave lens) ಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ನಿವಾರಿಸಬಹುದು [1].

2. ದೂರದೃಷ್ಟಿ ಅಥವಾ ಹೈಪರ್‌ಮೆಟ್ರೋಪಿಯಾ (Hypermetropia):

• ದೋಷದ ಸ್ವರೂಪ: ದೂರದೃಷ್ಟಿ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿ ದೂರದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡಬಲ್ಲನು. ಆದರೆ, ಹತ್ತಿರದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡಲಾರನು [2]. ಇವರ ಕಣ್ಣಿನ ಸಮೀಪ ಬಿಂದುವು, ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಮೀಪ ಬಿಂದು (25cm) ಗಿಂತ ತುಂಬಾ ದೂರದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ [2].
• ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಹತ್ತಿರದ ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಬರುವ ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳು ರೆಟಿನಾದ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗುತ್ತವೆ [2].
• ಉಂಟಾಗಲು ಕಾರಣಗಳು:
  1. ಕಣ್ಣಿನ ಮಸೂರದ ಸಂಗಮದೂರವು (focal length) ಉದ್ದವಾಗಿರುವುದು [2].
  2. ಕಣ್ಣುಗುಡ್ಡೆಯು ಅತಿಸಣ್ಣದಾಗಿರುವುದು [2].
• ಪರಿಹಾರ: ಈ ದೋಷವನ್ನು ಸೂಕ್ತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವುಳ್ಳ ಪೀನ ಮಸೂರ (Convex lens / Converging lens) ಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ಸರಿಪಡಿಸಬಹುದು [2].

3. ಪ್ರೆಸ್‌ಬಯೋಪಿಯಾ (Presbyopia):

• ದೋಷದ ಸ್ವರೂಪ: ವಯಸ್ಸಾದಂತೆ ಕಣ್ಣಿನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರಿಗೆ ಸಮೀಪ ಬಿಂದುವು ಕ್ರಮೇಣ ದೂರ ಸರಿಯುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರೆಸ್‌ಬಯೋಪಿಯಾ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ [2]. ಇವರು ಹತ್ತಿರದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡಲು ಕಷ್ಟಪಡುತ್ತಾರೆ.
• ಉಂಟಾಗಲು ಕಾರಣಗಳು:
  1. ಕಣ್ಣಿನ ಮಸೂರವು ತನ್ನ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು (flexibility) ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು [2].
  2. ಕಣ್ಣಿನ ಸಿಲಿಯರಿ ಸ್ನಾಯುಗಳು ಕ್ರಮೇಣ ದುರ್ಬಲಗೊಳ್ಳುವುದು [2].
• ದ್ವಿಸಂಗಮ ಮಸೂರ (Bifocal Lenses): ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕೆಲವು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಸಮೀಪದೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ದೂರದೃಷ್ಟಿ ಎರಡರಿಂದಲೂ ಬಳಲಬಹುದು. ಇಂತಹವರಿಗೆ ದ್ವಿಸಂಗಮ ಮಸೂರಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿದೆ [2].
  • ಮಸೂರದ ರಚನೆ: ಇದರ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ನ ಮಸೂರವಿರುತ್ತದೆ (ಇದು ದೂರದ ನೋಟವನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ) ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೀನ ಮಸೂರವಿರುತ್ತದೆ (ಇದು ಸಮೀಪದ ನೋಟವನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ) [2].

(ಸೂಚನೆ: ಆಧುನಿಕ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ದೋಷಗಳನ್ನು ಕಾಂಟ್ಯಾಕ್ಟ್ ಲೆನ್ಸ್ (contact lens) ಅಥವಾ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳಿಂದಲೂ ಸರಿಪಡಿಸಬಹುದು [2].)

ಭಾಗ 3: ಗಾಜಿನ ಪಟ್ಟಕದ ಮೂಲಕ ಬೆಳಕಿನ ವಕ್ರೀಭವನ ಮತ್ತು ವರ್ಣವಿಭಜನೆ (Segment 3: Refraction and Dispersion of Light through a Prism):

1. ಗಾಜಿನ ಪಟ್ಟಕದ ಮೂಲಕ ಬೆಳಕಿನ ವಕ್ರೀಭವನ (Refraction of Light through a Glass Prism):

• ಗಾಜಿನ ತ್ರಿಭುಜ ಪಾದ ಪಟ್ಟಕವು (triangular glass prism) ಎರಡು ತ್ರಿಭುಜ ಪಾದಗಳು ಹಾಗೂ ಮೂರು ಆಯತಾಕಾರದ ಪಾರ್ಶ್ವ ಮೇಲ್ಮೈಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ [1].
• ಪಟ್ಟಕದ ಎರಡು ಪಾರ್ಶ್ವಗಳ ನಡುವಿನ ಕೋನವನ್ನು 'ಪಟ್ಟಕದ ಕೋನ' ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ [1].
• ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣವು ಗಾಳಿಯಿಂದ (ವಿರಳ ಮಾಧ್ಯಮ) ಗಾಜಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು (ಸಾಂದ್ರ ಮಾಧ್ಯಮ) ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ ಲಂಬದ ಕಡೆಗೆ ಬಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಗಾಜಿನಿಂದ ಗಾಳಿಗೆ ಬರುವಾಗ ಲಂಬದಿಂದ ದೂರ ಬಾಗುತ್ತದೆ [2].
• ಪಟ್ಟಕದ ವಿಶೇಷ ಆಕಾರವು ನಿರ್ಗಮನ ಕಿರಣವನ್ನು (emergent ray) ಪತನ ಕಿರಣದ (incident ray) ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಬಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಕೋನವನ್ನು ದಿಕ್ಚ್ಯುಟ ಕೋನ (angle of deviation) ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ [2].

2. ಗಾಜಿನ ಪಟ್ಟಕದ ಮೂಲಕ ಬೆಳಕಿನ ವರ್ಣವಿಭಜನೆ (Dispersion of White Light):

• ಬಿಳಿಯ ಬೆಳಕು ಪಟ್ಟಕದ ಮೂಲಕ ಹಾಯ್ದಾಗ ಅದರ ವಿಭಿನ್ನ ಬಣ್ಣಗಳ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ವಿಭಜನೆ ಹೊಂದುವುದನ್ನು ಬೆಳಕಿನ ವರ್ಣವಿಭಜನೆ (Dispersion) ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ [3].
• ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣದ ಈ ವರ್ಣಮಯ ಘಟಕಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ರೋಹಿತ (Spectrum) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ [3].
• ಪಟ್ಟಕದ ಮೂಲಕ ಹಾಯ್ದ ಬಿಳಿ ಬೆಳಕು ಏಳು ಬಣ್ಣಗಳಾಗಿ ವಿಭಜನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಬಣ್ಣಗಳ ಅನುಕ್ರಮವನ್ನು ನೆನಪಿಡಲು VIBGYOR (ನೇರಳೆ, ಊದಾ/ಇಂಡಿಗೊ, ನೀಲಿ, ಹಸಿರು, ಹಳದಿ, ಕಿತ್ತಳೆ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು) ಎಂಬ ಅಕ್ಷರಪುಂಜವು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ [3].
• ಪಟ್ಟಕದ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋದಾಗ ಪತನ ಕಿರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವು ಕನಿಷ್ಠವಾಗಿ ಬಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನೇರಳೆ ಬಣ್ಣವು ಗರಿಷ್ಠವಾಗಿ ಬಾಗುತ್ತದೆ [3].

3. ಬಿಳಿಬಣ್ಣದ ರೋಹಿತದ ಪುನರ್ ಸಂಯೋಜನೆ (Recombination of the Spectrum - ನ್ಯೂಟನ್ ರವರ ಪ್ರಯೋಗ):

• ಸರ್ ಐಸಾಕ್ ನ್ಯೂಟನ್‌ರವರು ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕಿನ ರೋಹಿತವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಗಾಜಿನ ಪಟ್ಟಕವನ್ನು ಬಳಸಿದ ಮೊದಲಿಗರು [4].
• ಅವರು ಒಂದು ಪಟ್ಟಕದ ಮೂಲಕ ಬಿಳಿ ಬೆಳಕನ್ನು ಹಾಯಿಸಿ ರೋಹಿತವನ್ನು ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಸಮರೂಪಿಯಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಪಟ್ಟಕವನ್ನು ಮೊದಲಿನ ಪಟ್ಟಕದ ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿ ಇರಿಸಿದರು [4].
• ಇದರಿಂದ ಮೊದಲನೇ ಪಟ್ಟಕದಿಂದ ವಿಭಜನೆಗೊಂಡ ಎಲ್ಲಾ ಬಣ್ಣಗಳು ಎರಡನೇ ಪಟ್ಟಕದ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗಲು ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಿತು. ಎರಡನೇ ಪಟ್ಟಕದಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸುವಾಗ ಅದು ಪುನಃ ಬಿಳಿಬಣ್ಣವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು [4].
• ಈ ವೀಕ್ಷಣೆಯು ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು ಏಳು ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗಿದೆ ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲು ನ್ಯೂಟನ್‌ರಿಗೆ ಸುಳಿವು ನೀಡಿತು [4].

4. ಕಾಮನಬಿಲ್ಲು ಉಂಟಾಗುವಿಕೆ (Formation of Rainbow):

• ಕಾಮನಬಿಲ್ಲು ಮಳೆಯ ನಂತರ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ರೋಹಿತವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿರುವ ಅತಿಸಣ್ಣ ನೀರಿನ ಹನಿಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಸೌರಕಿರಣಗಳ ವರ್ಣವಿಭಜನೆಯಾಗಿದೆ [4].
• ಕಾಮನಬಿಲ್ಲು ಯಾವಾಗಲೂ ಸೂರ್ಯನ ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ [4].
• ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿರುವ ನೀರಿನ ಹನಿಗಳು ಕಿರುಪಟ್ಟಕಗಳಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ. ಅವು ಸೂರ್ಯನ ಪತನ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ವಕ್ರೀಭವನಗೊಳಿಸಿ ಚದುರಿಸುತ್ತವೆ, ನಂತರ ಹನಿಯ ಒಳಗೆ ಆಂತರಿಕವಾಗಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತವೆ (internal reflection) [4].
• ಅಂತಿಮವಾಗಿ ನೀರಿನ ಹನಿಗಳಿಂದ ಹೊರ ಬರುವಾಗ ಮತ್ತೆ ವಕ್ರೀಭವನ ಹೊಂದುತ್ತವೆ. ಈ ರೀತಿ ಬೆಳಕಿನ ವರ್ಣವಿಭಜನೆ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಪ್ರತಿಫಲನದಿಂದಾಗಿ ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣಗಳು ವೀಕ್ಷಕನ ಕಣ್ಣನ್ನು ತಲುಪುತ್ತವೆ [4].

ಭಾಗ 4: ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ವಕ್ರೀಭವನ (Segment 4: Atmospheric Refraction):

1. ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ವಕ್ರೀಭವನ (Atmospheric Refraction):

• ಭೂಮಿಯ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಯ ಉಷ್ಣತೆಯು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಒಂದೇ ಸಮನಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಬಿಸಿಯಾದ ಗಾಳಿಯು ತಂಪಾದ ಗಾಳಿಗಿಂತ ಹಗುರವಾಗಿರುತ್ತದೆ (ಕಡಿಮೆ ಸಾಂದ್ರತೆ) ಮತ್ತು ತಂಪಾದ ಗಾಳಿಗಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆ ವಕ್ರೀಭವನ ಸ್ಥಿರಾಂಕವನ್ನು (refractive index) ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ [1].
• ವಾಯುಮಂಡಲದ ಭೌತಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಸ್ಥಿರವಲ್ಲದ ಕಾರಣ, ಬೆಳಕು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂದ್ರತೆಯುಳ್ಳ ವಾಯುಮಂಡಲದ ಪದರಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾದುಬರುವಾಗ ದಿಕ್ಕು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ವಿದ್ಯಮಾನವನ್ನು ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿನ ವಕ್ರೀಭವನ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ [1].

2. ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಮಿನುಗುವಿಕೆ (Twinkling of Stars):

• ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಮಿನುಗುವಿಕೆಯು ವಾಯುಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಬೆಳಕಿನ ವಕ್ರೀಭವನದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ [1].
• ನಕ್ಷತ್ರದ ಬೆಳಕು ಭೂಮಿಯ ವಾಯುಮಂಡಲವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ತಲುಪುವ ಮುನ್ನ ಸತತವಾಗಿ ವಕ್ರೀಭವನ ಹೊಂದುತ್ತದೆ. ವಾಯುಮಂಡಲವು ನಕ್ಷತ್ರದ ಬೆಳಕನ್ನು ಲಂಬದ ಕಡೆಗೆ ಬಾಗಿಸುವುದರಿಂದ, ನಕ್ಷತ್ರದ ತೋರಿಕೆಯ ಸ್ಥಾನವು (apparent position) ಅದರ ನೈಜ ಸ್ಥಾನಕ್ಕಿಂತ (actual position) ಸ್ವಲ್ಪ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ [1].
• ಭೂಮಿಯ ವಾಯುಮಂಡಲದ ಭೌತಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಸ್ಥಿರವಾಗಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ತೋರಿಕೆಯ ಸ್ಥಾನವು ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ [1].
• ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ತುಂಬಾ ದೂರದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಅವು ಬಿಂದು ಗಾತ್ರದ ಬೆಳಕಿನ ಮೂಲಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಂದ ಬರುವ ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳ ಹಾದಿಯು ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಬದಲಾಗುವುದರಿಂದ, ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರಮಾಣವು ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮಂದವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಇದೇ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಮಿನುಗುವಿಕೆಯಾಗಿದೆ [1].

3. ಗ್ರಹಗಳು ಏಕೆ ಮಿನುಗುವುದಿಲ್ಲ? (Why Planets Do Not Twinkle):

• ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಗ್ರಹಗಳು ಭೂಮಿಗೆ ತುಂಬಾ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಬೆಳಕಿನ ಮೂಲಗಳಂತೆ (extended sources) ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು [1].
• ನಾವು ಒಂದು ಗ್ರಹವನ್ನು ಹಲವಾರು ಬಿಂದು ಗಾತ್ರದ ಬೆಳಕಿನ ಮೂಲಗಳ ಒಂದು ಸಂಗ್ರಹ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರೆ, ಆ ಎಲ್ಲಾ ಬಿಂದುಗಳಿಂದ ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣನ್ನು ತಲುಪುವ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿನ ಒಟ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ಸರಾಸರಿ ಶೂನ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮಿನುಗುವಿಕೆ ಪರಿಣಾಮವು ಶೂನ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ [1].

4. ಶೀಘ್ರ ಸೂರ್ಯೋದಯ ಮತ್ತು ವಿಲಂಬಿತ ಸೂರ್ಯಾಸ್ತ (Advance Sunrise and Delayed Sunset):

• ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿನ ವಕ್ರೀಭವನದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಸೂರ್ಯನು ವಾಸ್ತವ ಸೂರ್ಯೋದಯಕ್ಕಿಂತ ಸುಮಾರು ಎರಡು ನಿಮಿಷ ಮೊದಲು ಹಾಗೂ ವಾಸ್ತವ ಸೂರ್ಯಾಸ್ತದ ಎರಡು ನಿಮಿಷದ ನಂತರವೂ ನಮಗೆ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಾನೆ [2].
• 'ವಾಸ್ತವ ಸೂರ್ಯೋದಯ' ಎಂದರೆ ಸೂರ್ಯನು ದಿಗಂತದ (horizon) ಸಮತಲವನ್ನು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ದಾಟುವ ಸಮಯ. ಆದರೆ, ವಾತಾವರಣದ ವಕ್ರೀಭವನದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಸೂರ್ಯನು ದಿಗಂತದ ಕೆಳಗಿರುವಾಗಲೇ ನಮಗೆ ಕಾಣಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ [2]. ಸೂರ್ಯೋದಯ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯಾಸ್ತದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಉಂಡೆಯಾಕಾರವು ತೋರಿಕೆಯ ಚಪ್ಪಟೆಯಾಗುವಿಕೆಗೂ ಸಹ ಇದೇ ವಿದ್ಯಮಾನ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ [2].

ಭಾಗ 5: ಬೆಳಕಿನ ಚದುರುವಿಕೆ (Segment 5: Scattering of Light):

1. ಬೆಳಕಿನ ಚದುರುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಟಿಂಡಾಲ್ ಪರಿಣಾಮ (Scattering of Light and Tyndall Effect):

• ಭೂಮಿಯ ವಾಯುಮಂಡಲವು ಹೊಗೆ, ನೀರಿನ ಸಣ್ಣ ಹನಿಗಳು, ಧೂಳಿನ ಕಣಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯ ಅಣುಗಳಂತಹ ವಿವಿಧಮಯ ಕಣಗಳ ಮಿಶ್ರಣವಾಗಿದೆ [1].
• ಟಿಂಡಾಲ್ ಪರಿಣಾಮ: ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳು ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಕಣಗಳಿಗೆ ಬಡಿದಾಗ ಬೆಳಕಿನ ಪಥವು ಪ್ರತಿಫಲನಗೊಂಡು ಹರಡುತ್ತದೆ. ಕಲಿಲ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ (colloidal particles) ಬೆಳಕಿನ ಚದುರುವಿಕೆಯಾಗುವ ಈ ವಿದ್ಯಮಾನವನ್ನು 'ಟಿಂಡಾಲ್ ಪರಿಣಾಮ' ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ [1].
• ಉದಾಹರಣೆಗಳು: ದಟ್ಟಕಾಡಿನ ಮೇಲ್ಛಾವಣಿಯ (canopy) ಮೂಲಕ ಸೂರ್ಯನ ರಶ್ಮಿ ಹಾದುಹೋದಾಗ ಮಂಜಿನಲ್ಲಿರುವ ನೀರಿನ ಹನಿಗಳು ಬೆಳಕನ್ನು ಚದುರಿಸುತ್ತವೆ. ಅಂತೆಯೇ, ಕತ್ತಲೆ ಕೋಣೆಗೆ ಸಣ್ಣ ರಂಧ್ರದ ಮೂಲಕ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗಲೂ ಈ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು [1].
• ಕಣಗಳ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ: ಚದುರಿದ ಬೆಳಕಿನ ಬಣ್ಣವು ಚದುರಿಸುವ ಕಣಗಳ ಗಾತ್ರದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅತಿಸಣ್ಣ ಕಣಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನೀಲಿ ಬೆಳಕನ್ನು ಚದುರಿಸಿದರೆ, ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕಣಗಳು ದೀರ್ಘ ತರಂಗಾಂತರದ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೆಂಪು) ಬೆಳಕನ್ನು ಚದುರಿಸುತ್ತವೆ [2].

2. ಶುಭ್ರ ಆಕಾಶದ ಬಣ್ಣ ನೀಲಿ ಏಕೆ? (Why is the colour of the clear sky blue?):

• ವಾಯುಮಂಡಲದಲ್ಲಿರುವ ಗಾಳಿಯ ಅಣುಗಳು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣಕಣಗಳು ಗೋಚರ ಬೆಳಕಿನ ತರಂಗಾಂತರಕ್ಕಿಂತ ಬಹಳ ಸಣ್ಣದಾಗಿರುತ್ತವೆ [2].
• ಕೆಂಪು ಬೆಳಕಿನ ತರಂಗಾಂತರವು ನೀಲಿ ಬೆಳಕಿಗಿಂತ ಅಂದಾಜು 1.8 ರಷ್ಟು ಅಧಿಕವಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ವಾತಾವರಣದ ಅಣುಗಳು, ಹೆಚ್ಚಿನ ತರಂಗಾಂತರವುಳ್ಳ ಕೆಂಪು ಬೆಳಕಿಗಿಂತ, ಕಡಿಮೆ ತರಂಗಾಂತರವುಳ್ಳ ನೀಲಿ ಬೆಳಕನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಚದುರಿಸುತ್ತವೆ [2].
• ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು ವಾಯುಮಂಡಲವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ, ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅತಿಸಣ್ಣ ಕಣಗಳು ನೀಲಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಚದುರಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಚದುರಿದ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣವೇ ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣನ್ನು ತಲುಪುವುದುರಿಂದ ಆಕಾಶ ನೀಲಿಯಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ [2].
• ಒಂದು ವೇಳೆ ಭೂಮಿಗೆ ವಾಯುಮಂಡಲವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ: ಬೆಳಕಿನ ಚದುರುವಿಕೆ ಇರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಆಕಾಶ ಕಡುಗಪ್ಪಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅತಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಹಾರುವ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳಿಗೆ (ಅಲ್ಲಿ ಚದುರುವಿಕೆ ಎದ್ದುಕಾಣದಿರುವುದರಿಂದ) ಆಕಾಶವು ಕಪ್ಪಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ [2, 3].

3. ಅಪಾಯದ ಸಂಕೇತ ದೀಪಗಳು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಏಕೆ? (Why are danger signal lights red?):

• ನೀವು ಗಮನಿಸಿರಬಹುದು, ಅಪಾಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಸಿಗ್ನಲ್ ದೀಪಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ [2].
• ಕಾರಣ: ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವು ಹೆಚ್ಚು ತರಂಗಾಂತರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಅದು ಮಂಜು ಅಥವಾ ಹೊಗೆಯಿಂದ ಕನಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಚದುರುತ್ತದೆ (least scattered) [2]. ಆದ್ದರಿಂದ, ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವು ಅತಿ ದೂರದಿಂದಲೂ ಅದೇ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ [2].