20. ಹೈಪೋಥಲಮಸ್ (Hypothalamus) ಗ್ರಂಥಿಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಏನು?
…
…
…
ವಿಜ್ಞಾನ
54 ಕಾರ್ಡ್20. ಹೈಪೋಥಲಮಸ್ (Hypothalamus) ಗ್ರಂಥಿಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಏನು?
ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಮಂಡಳಿಯ ಎಸ್.ಎಸ್.ಎಲ್.ಸಿ (SSLC) ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಗರಿಷ್ಠ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದ ಅಧಿಕೃತ ತಾಂತ್ರಿಕ ಪದಗಳ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳ ನಿಖರತೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ಜೀವಿಗಳು ಪರಿಸರದ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಪ್ರಮುಖ ಶಾರೀರಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾದ ಮಾದರಿ ಉತ್ತರಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.
• ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಸಸ್ಯ ಹಾರ್ಮೋನ್? (a) ಇನ್ಸುಲಿನ್ (b) ಥೈರಾಕ್ಸಿನ್ (c) ಈಸ್ಟ್ರೋಜನ್ (d) ಸೈಟೊಕಿನಿನ್
• ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಎರಡು ನರಕೋಶಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತರವನ್ನು ಹೀಗೆನ್ನುತ್ತಾರೆ: (a) ಡೆಂಡ್ರೈಟ್ (b) ಸಂಸರ್ಗ (c) ಆಕ್ಸಾನ್ (d) ಇಂಪಲ್ಸ್
• ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಮಿದುಳಿನ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯವೆಂದರೆ: (a) ಆಲೋಚನೆ (b) ಹೃದಯದ ಬಡಿತವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವಿಕೆ (c) ದೇಹದ ಸಮತೋಲನ (d) ಮೇಲಿನ ಎಲ್ಲವೂ
17. ಅಡ್ರಿನಲಿನ್ ಹಾರ್ಮೋನನ್ನು 'ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಹಾರ್ಮೋನ್' ಎಂದು ಏಕೆ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?
18. ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಸಕ್ಕರೆಯ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಹೇಗೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ (Feedback Mechanism)?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ನಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕಗಳ ಕಾರ್ಯವೇನು? ಗ್ರಾಹಕಗಳು ಸರಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸದ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಯೋಚಿಸಿ. ಯಾವ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿವೆ?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯು ಗಾಯಗೊಂಡ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂಕೇತಗಳ ರವಾನೆಗೆ ಅಡ್ಡಿಯುಂಟಾಗುತ್ತದೆ?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ನರಕೋಶದ ರಚನೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಚಿತ್ರ ಬರೆಯಿರಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ. ನರಕೋಶದ ಚಿತ್ರ ಬಿಡಿಸುವ ಹಂತಗಳು (ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದ ಚಿತ್ರ 6.1 ಅನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದು ಒಳಿತು):
• ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ದ್ಯುತಿ ಅನುವರ್ತನೆ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 12: ಮುಟ್ಟಿದರೆ ಮುನಿ ಸಸ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಕಾಲುಗಳಲ್ಲಿನ ಚಲನೆಯ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನು?
19. ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹಾರ್ಮೋನ್ನ (Growth Hormone) ಕಾರ್ಯವೇನು? ಇದರ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಏನಾಗುತ್ತದೆ?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಒಂದು ಜೀವಿಯಲ್ಲಿ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಗತ್ಯವೇನು?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಪರಾವರ್ತಿತ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಹೇಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ?
5. ಮೆದುಳನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರಿಸುವ ಮೂಳೆಯ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ? ಕಪಾಲ ಅಥವಾ ತಲೆ ಬುರುಡೆ (Skull)
7. ಕೆಳಗಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಮೆಡುಲ್ಲಾದಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುವ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲ? (A) ಹೃದಯ ಬಡಿತ (B) ವಾಂತಿ (C) ನೇರವಾಗಿ ನಡೆಯುವುದು. (C) ನೇರವಾಗಿ ನಡೆಯುವುದು (ಇದು ಅನುಮಸ್ತಿಷ್ಕದ ಕಾರ್ಯ)
4. ಪಿಟ್ಯುಟರಿ ಗ್ರಂಥಿಯಿಂದ ಸ್ರವಿಸಲ್ಪಡುವ ಯಾವ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಕುಬ್ಜತೆ (Dwarfism) ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ? ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಾರ್ಮೋನ್ (Growth Hormone)
10. ಹೈಪೋಥಲಮಸ್ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ? ಪಿಟ್ಯುಟರಿ ಗ್ರಂಥಿಯು ಹಾರ್ಮೋನ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವಂತೆ ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತದೆ
2. ನರಸಂಯೋಗ (Synapse) ಎಂದರೇನು? ಇಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಕೇತಗಳು ಹೇಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ?
4. ಪರಾವರ್ತಿತ ಕ್ರಿಯೆ ಸಂಭವಿಸುವಾಗ ಮಿದುಳಿನ ಪಾತ್ರವೇನು?
5. ನರಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಯು ಯಾವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ?
6. ನಮ್ಮ ಮಿದುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿ ಹೇಗೆ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ?
7. ಮುಮ್ಮಿದುಳಿನ (Forebrain) ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯಗಳಾವುವು?
8. ಅನುಮಿದುಳಿನ (Cerebellum) ಕಾರ್ಯಗಳೇನು?
9. ಒಂದು ವೇಳೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅನುಮಿದುಳು ಸರಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ಏನಾಗಬಹುದು?
10. ಸಸ್ಯ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು (Phytohormones) ಎಂದರೇನು? ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ ನೀಡಿ.
12. ಮುಟ್ಟಿದರೆ ಮುನಿ (Mimosa pudica) ಸಸ್ಯವು ಸ್ಪರ್ಶಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುತ್ತದೆ?
13. ಬಳ್ಳಿಯು ಆಧಾರವನ್ನು ಹೇಗೆ ಸುತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ? ಇಲ್ಲಿ ಆಕ್ಸಿನ್ನ ಪಾತ್ರವೇನು?
14. ಜಿಬ್ಬರಲಿನ್ (Gibberellins) ಮತ್ತು ಸೈಟೊಕಿನಿನ್ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳ ಕಾರ್ಯವೇನು?
15. ಸಸ್ಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಪ್ರತಿಬಂಧಕ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಯಾವುದು? ಇದರ ಪರಿಣಾಮವೇನು?
16. ಅಯೋಡಿನ್ ಯುಕ್ತ ಉಪ್ಪಿನ ಸೇವನೆ ಏಕೆ ಅವಶ್ಯಕ?
21. ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳಾವುವು?
23. ನರಮಂಡಲ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಮೋನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳೇನು?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ನರಕೋಶದ ಯಾವ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅದು ವಿದ್ಯುತ್ ಆವೇಗವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುತ್ತದೆ?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 2: 'ಸಂಸರ್ಗ' (Synapse) ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮೌಲ್ಯೀಕರಿಸಿ ಮತ್ತು ನರ ಆವೇಗಗಳು ಕೇವಲ ಒಂದು ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಏಕೆ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿ.
• ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಸಂದೇಶವು ಮುಂದಿನ ನರಕೋಶಕ್ಕೆ ತಲುಪುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಲು ನರ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ರಾಸಾಯನಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.
• ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ನೇರ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವುದು ಅಥವಾ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯುವಂತಹ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಮಿದುಳಿನ (Cerebellum) ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.
• ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಮಿದುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳು ಬಳ್ಳಿಗಳು ಯಾಂತ್ರಿಕ ಆಘಾತಗಳಿಂದ ಹೇಗೆ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ?
ನರಮಂಡಲದ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದರೆ, ನರಮಂಡಲವೇ ಇಲ್ಲದ ಸಸ್ಯಗಳು ಹಾರ್ಮೋನುಗಳ ಮೂಲಕ ಹೇಗೆ ಸಮನ್ವಯ ಸಾಧಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂದೆ ನೋಡೋಣ.
• ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಮುಟ್ಟಿದರೆ ಮುನಿ (Mimosa pudica) ಸಸ್ಯದ ತಕ್ಷಣದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಅನುವರ್ತನೆ (Tropism) ಚಲನೆಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನು?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 11: ಸಸ್ಯದ ಕಾಂಡವು ಬೆಳಕಿನತ್ತ ಬಾಗಲು ಆಕ್ಸಿನ್ (Auxin) ಹಾರ್ಮೋನ್ ಹೇಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ?
• ಪ್ರಶ್ನೆ 12: ಸಸ್ಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಿ ಮತ್ತು ಬಳ್ಳಿಯ ಕುಡಿಗಳು (Tendrils) ಆಧಾರವನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿಯುವ ಅನುಕೂಲವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.
• ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಅನುಕೂಲವೆಂದರೆ (So What?), ಸಸ್ಯವು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಉಳಿವಿಗಾಗಿ ಇರುವ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಿದೆ.
• ಪ್ರಶ್ನೆ 13: ಅಡ್ರಿನಲಿನ್ ಹಾರ್ಮೋನ್ನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ "ಹೋರಾಡು ಅಥವಾ ಪಲಾಯನ ಮಾಡು" ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.
• ಪ್ರಶ್ನೆ 14: ನಮ್ಮ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಅಯೋಡಿನ್ ಮಹತ್ವವೇನು? ಥೈರಾಕ್ಸಿನ್ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿ.
• ಪ್ರಶ್ನೆ 15: ಮರುಮಾಹಿತಿ ಕ್ರಮವು (Feedback Mechanism) ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಸಕ್ಕರೆಯ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ನರಕೋಶದ (Neuron) ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬರೆದು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿ. ನರಕೋಶದಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಸರಣ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹಂತ-ಹಂತವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಪ್ರತಿವರ್ತಿತ ಚಾಪ (Reflex Arc) ಎಂದರೇನು? ಬಿಸಿಯಾದ ವಸ್ತುವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಾಗ ಕೈಯನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಕ್ರಿಯೆಯ ಪಥವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಮೆದುಳಿನ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ನರ ಆವೇಗಗಳು ಸ್ನಾಯುಗಳ ಚಲನೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ?
ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಚಲನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಸಸ್ಯದ ಕಾಂಡವು ಬೆಳಕಿನ ಕಡೆಗೆ ಬಾಗುತ್ತದೆ (ದ್ಯುತಿ ಅನುವರ್ತನೆ) ಎಂದು ತೋರಿಸುವ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅಡ್ರಿನಾಲಿನ್ ದೇಹವನ್ನು ಹೇಗೆ ಸಿದ್ಧಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ?