ಅಧ್ಯಾಯದ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಸಾರಾಂಶ

ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಒಂದು ಆಧುನಿಕ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಜೀವನಾಡಿಯಾಗಿದೆ. ಸುಮಾರು ಎರಡು ಶತಮಾನಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿರುವ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ 'ಬ್ಯಾಂಕೊ' (Banco) ಅಥವಾ ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ 'ಬ್ಯಾಂಕ್' (Banque) ಎಂಬ ಪದಗಳಿಂದ ವಿಕಸನಗೊಂಡಿದೆ. ಭಾರತದ ಹಣಕಾಸು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (RBI) 'ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್' ಮತ್ತು 'ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ತಾಯಿ'ಯಾಗಿ ಸಕಲ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಉಳಿತಾಯ, ಚಾಲ್ತಿ, ಆವರ್ತ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಿತ ಠೇವಣಿ ಖಾತೆಗಳು ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಇತ್ತೀಚೆಗೆ 1.55 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಅಂಚೆ ಕಚೇರಿಗಳು ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸಮಾಜದ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ಉಳಿತಾಯವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಬಂಡವಾಳವಾಗಿ ಹರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಮತ್ತು ಉಳಿತಾಯಗಾರರ ನಡುವೆ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಹಣಕಾಸಿನ ಕ್ರೋಡೀಕರಣವು ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿಯ ವೇಗವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.