ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಕ್ಲೋರ್-ಆಲ್ಕಲಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿ.
…
…
…
ವಿಜ್ಞಾನ
51 ಕಾರ್ಡ್ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಕ್ಲೋರ್-ಆಲ್ಕಲಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಚೆಲುವೆ ಪುಡಿಯ (Bleaching Powder) ತಯಾರಿಕೆ ಮತ್ತು 3 ಉಪಯೋಗಗಳನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಅಡುಗೆ ಸೋಡಾದ (Baking Soda) ತಯಾರಿಕೆ ಮತ್ತು 3 ಉಪಯೋಗಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಿ. ಕಾಯಿಸಿದಾಗ ಏನಾಗುತ್ತದೆ?
1. ಒಂದು ದ್ರಾವಣವು ಕೆಂಪು ಲಿಟ್ಮಸ್ನ್ನು ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಿದರೆ, ಅದರ pH ಮೌಲ್ಯವು: (a) 1 (b) 4 (c) 5 (d) 10
2. ಒಂದು ದ್ರಾವಣವು ಪುಡಿ ಮಾಡಿದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಚಿಪ್ಪುಗಳೊಂದಿಗೆ ವರ್ತಿಸಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಅನಿಲವು ಸುಣ್ಣದ ತಿಳಿನೀರನ್ನು ಬಿಳಿಯಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ದ್ರಾವಣ ಇದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: (a) NaCl (b) HCl (c) LiCl (d) KCl
3. ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪ್ರಕಾರದ ಔಷಧಗಳನ್ನು ಅಜೀರ್ಣದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ? (a) ಜೀವನಿರೋಧಕ (b) ನೋವುನಿವಾರಕ (c) ಆಮ್ಲಶಮನಕ (d) ನಂಜುನಿವಾರಕ
ಅಭ್ಯಾಸದ ಪ್ರಶ್ನೆ 3: 10 mL NaOH ದ್ರಾವಣವು 8 mL HCl ದ್ರಾವಣದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಟಸ್ಥೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನಾವು ಇದೇ NaOH ದ್ರಾವಣವನ್ನು 20 mL ನಷ್ಟು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆ, ಇದನ್ನು ತಟಸ್ಥಗೊಳಿಸಲು ಬೇಕಾದ HCl ದ್ರಾವಣದ ಪ್ರಮಾಣ ಎಷ್ಟು?
"So What?" Layer: ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೋಹವು ಸಾರರಿಕ್ತ ಆಮ್ಲದೊಂದಿಗೆ ವರ್ತಿಸಿ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಅನಿಲವನ್ನು (H2) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಅನಿಲದ ಇರುವಿಕೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮೇಣದ ಬತ್ತಿಯನ್ನು ಅನಿಲದ ಹತ್ತಿರ ತಂದಾಗ ಅದು 'ಪಾಪ್' ಎಂಬ ಶಬ್ದದೊಂದಿಗೆ ಉರಿಯುತ್ತದೆ.
ವಿಜ್ಞಾನದ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ತತ್ವಗಳು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ.
ಈ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಅಯಾನುಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆಯು pH ಮೌಲ್ಯದ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂದಿನ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸೋಣ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 11 ಮತ್ತು 12: ಹಾಲು ಮೊಸರಾಗುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ: ತಾಜಾ ಹಾಲಿನ pH 6 ಇರುತ್ತದೆ. ಹಾಲು ಮೊಸರಾದಾಗ ಅದರಲ್ಲಿ 'ಲ್ಯಾಕ್ಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ' ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಆಮ್ಲದ ಬಿಡುಗಡೆಯಿಂದಾಗಿ ಹಾಲಿನ pH ಮೌಲ್ಯವು 6 ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಲಿನ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಅಡುಗೆ ಸೋಡಾವನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಕಾರಣ: (a) ಅಡುಗೆ ಸೋಡಾ ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲೀಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಹಾಲಿನ pH ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಹಾಲು ಬೇಗನೆ ಆಮ್ಲೀಯವಾಗಿ (ಹುಳಿಯಾಗಿ) ಮೊಸರಾಗದಂತೆ ತಡೆಯಬಹುದು. (b) ಈ ಹಾಲು ಮೊಸರಾಗಲು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಲ್ಯಾಕ್ಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವು ಮೊದಲು ಹಾಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಅಡುಗೆ ಸೋಡಾವನ್ನು ತಟಸ್ಥಗೊಳಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 13: ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಪ್ಯಾರಿಸ್ (POP): ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಅನ್ನು ತೇವಾಂಶ ರಹಿತ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ತಕ್ಷಣವೇ ಹೈಡ್ರೇಟ್ ಆಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಜಿಪ್ಸಮ್ ಆಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಮೀಕರಣ: CaSO4 · 1/2H2O(s) + 11/2H2O(l) → CaSO4 · 2H2O(s)
ಪೀಠಿಕೆ: ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಕೇವಲ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯ ಹಿಂದಿರುವ 'ಏಕೆ' ಎಂಬ ತಾರ್ಕಿಕ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ಇವು ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಭಾಗ 'ಎ' ನಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಿಂತನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿವೆ.
1. ಮೊಸರು ಮತ್ತು ಹುಳಿ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಹಿತ್ತಾಳೆ ಅಥವಾ ತಾಮ್ರದ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಬಾರದು? ಆಮ್ಲಗಳು ಲೋಹಗಳೊಂದಿಗೆ ವರ್ತಿಸಿ ವಿಷಕಾರಿಯಾದ ಲವಣಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಈ ಲವಣಗಳು ಆಹಾರವನ್ನು ಕಲುಷಿತಗೊಳಿಸಿ, ಸೇವಿಸಿದಾಗ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಹಾನಿ ಅಥವಾ ವಿಷಪೂರಿತ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳನ್ನು ಲೋಹದ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಾರದು.
2. ಆಮ್ಲವನ್ನು ಸಾರರಿಕ್ತಗೊಳಿಸುವಾಗ, ಆಮ್ಲವನ್ನೇ ನೀರಿಗೆ ಸೇರಿಸಬೇಕು ಹೊರತು ನೀರನ್ನು ಆಮ್ಲಕ್ಕಲ್ಲ ಏಕೆ? ಆಮ್ಲವನ್ನು ನೀರಿಗೆ ಸೇರಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ತೀವ್ರ "ಬಹಿರೂಷ್ಣಕ" (Exothermic) ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ನೀರನ್ನು ಆಮ್ಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿದರೆ, ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ತೀವ್ರವಾದ ಶಾಖದಿಂದಾಗಿ ದ್ರಾವಣವು ಸಿಡಿದು ಸುಟ್ಟ ಗಾಯಗಳಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಗಾಜಿನ ಪಾತ್ರೆಯು ಒಡೆಯಬಹುದು.
4. ತಾಮ್ರದ ಆಕ್ಸೈಡ್ಗೆ ಸಾರರಿಕ್ತ ಹೈಡ್ರೋಕ್ಲೋರಿಕ್ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದಾಗ ನೀವು ಗಮನಿಸುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳೇನು? ದ್ರಾವಣದ ಬಣ್ಣವು ನೀಲಿ-ಹಸಿರಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತಾಮ್ರದ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಅದರಲ್ಲಿ ವಿಲೀನವಾಗುತ್ತದೆ. ತಾಮ್ರದ (II) ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವುದರಿಂದ ಈ ಬಣ್ಣ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
3. ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಮತ್ತು ಗ್ಲೂಕೋಸ್ನಂತಹ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಇವುಗಳನ್ನು ಆಮ್ಲಗಳೆಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಏಕೆ? ಆಮ್ಲಗಳು ಜಲೀಯ ದ್ರಾವಣದಲ್ಲಿ H^+(aq) ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಮತ್ತು ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು ಜಲೀಯ ದ್ರಾವಣದಲ್ಲಿ ಅಯಾನೀಕರಣಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು H^+ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಇವು ಆಮ್ಲೀಯ ಗುಣವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
4. ಶುಷ್ಕ HCl ಅನಿಲವು ಒಣ ಲಿಟ್ಮಸ್ ಕಾಗದದ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಏಕೆ? ಲಿಟ್ಮಸ್ ಬಣ್ಣ ಬದಲಾಗಲು H^+ ಅಯಾನುಗಳ ಉಪಸ್ಥಿತಿ ಅಗತ್ಯ. ನೀರಿನ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಶುಷ್ಕ HCl ಅನಿಲವು ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅಯಾನುಗಳಿಲ್ಲದೆ ಆಮ್ಲೀಯ ಗುಣವು ವ್ಯಕ್ತವಾಗದ ಕಾರಣ ಒಣ ಲಿಟ್ಮಸ್ ಬಣ್ಣ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
5. ಬಟ್ಟಿ ಇಳಿಸಿದ ನೀರು ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕವಲ್ಲ, ಆದರೆ ಮಳೆನೀರು ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕವಾಗಿದೆ ಏಕೆ? ವಿದ್ಯುತ್ ಹರಿಯಲು ಅಯಾನುಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿದೆ. ಬಟ್ಟಿ ಇಳಿಸಿದ ನೀರು ಶುದ್ಧವಾಗಿದ್ದು ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮಳೆನೀರು ವಾತಾವರಣದ ಮೂಲಕ ಹಾದು ಬರುವಾಗ CO2 ನಂತಹ ಅನಿಲಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು ಕಾರ್ಬೋನಿಕ್ ಆಮ್ಲದಂತಹ ಸೌಮ್ಯ ಆಮ್ಲಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದರಿಂದ, ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಅಯಾನುಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.
6. ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಅನ್ನು ತೇವಾಂಶ ನಿರೋಧಕ ಸಂಗ್ರಾಹಕಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿಡಬೇಕು ಏಕೆ? ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ತೇವಾಂಶದೊಂದಿಗೆ ವರ್ತಿಸಿ "ಜಿಪ್ಸಂ" ಎಂಬ ಅತ್ಯಂತ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಘನವಸ್ತುವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾದಾಗ ಅದು ತನ್ನ ಗುಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.ಸಮೀಕರಣ: CaSO4 · 1/2H2O(s) + 11/2H2O(l) → CaSO4 · 2H2O(s)
3. ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲ (Base) ಮತ್ತು ಕ್ಷಾರಗಳ (Alkali) ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನು? ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲಗಳು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರಗುವ ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲಗಳನ್ನು 'ಕ್ಷಾರಗಳು' ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷಾರಗಳು ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲಗಳಾಗಿವೆ, ಆದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲಗಳು ಕ್ಷಾರಗಳಲ್ಲ.
2. ಚಲುವೆ ಪುಡಿಯನ್ನು (Bleaching Powder) ಹೇಗೆ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? ಶುಷ್ಕ ಅರಳಿದ ಸುಣ್ಣದ [Ca(OH)2] ಮೇಲೆ ಕ್ಲೋರಿನ್ ಅನಿಲವನ್ನು ಹರಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಚಲುವೆ ಪುಡಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಸಮೀಕರಣ: Ca(OH)2(s) + Cl2(g) → CaOCl2(s) + H2O(l)
4. ವಾಷಿಂಗ್ ಸೋಡಾವನ್ನು (Washing Soda) ಹೇಗೆ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ? ಇದರ ಒಂದು ಉಪಯೋಗ ತಿಳಿಸಿ. ಸೋಡಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ ಅನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ಫಟಿಕೀಕರಣಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ವಾಷಿಂಗ್ ಸೋಡಾ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ನೀರಿನ ಶಾಶ್ವತ ಗಡಸುತನವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.ಸಮೀಕರಣ: Na2CO3(s) + 10H2O(l) → Na2CO3 · 10H2O(s)
1. ಸಾರರಿಕ್ತ ಸಲ್ಫ್ಯೂರಿಕ್ ಆಮ್ಲಕ್ಕೆ ಸತುವಿನ ಚೂರುಗಳನ್ನು ಹಾಕಿದಾಗ ನಿಮ್ಮ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳೇನು? ಸತುವಿನ ಚೂರುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈನಲ್ಲಿ ಅನಿಲದ ಗುಳ್ಳೆಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಅನಿಲದ ಹತ್ತಿರ ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮೇಣದ ಬತ್ತಿಯನ್ನು ತಂದಾಗ ಅದು 'ಪಾಪ್' (Pop) ಎಂಬ ಶಬ್ದದೊಂದಿಗೆ ಉರಿಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಅನಿಲವು ಹೈಡ್ರೋಜನ್ (H2) ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
3. ಹಾಲಿನಂತಾದ ಸುಣ್ಣದ ತಿಳಿನೀರಿನ ಮೂಲಕ ಅತಿಯಾದ (Excess) CO2 ಅನಿಲವನ್ನು ಹಾಯಿಸಿದಾಗ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? ಏಕೆ? ಹಾಲಿನಂತಹ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣವು ಮಾಯವಾಗಿ ದ್ರಾವಣವು ಪುನಃ ವರ್ಣರಹಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರಗುವ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.ಸಮೀಕರಣ: CaCO3(s) + H2O(l) + CO2(g) → Ca(HCO3)2(aq)
ಪೀಠಿಕೆ: pH ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿನ ಏರುಪೇರುಗಳು ನಮ್ಮ ಜೈವಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ತಟಸ್ಥಗೊಳಿಸುವ ವಿಧಾನಗಳ ಕುರಿತಾದ ಅನ್ವಯಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಇವಾಗಿವೆ.
1. ಬಾಯಿಯ pH ಮೌಲ್ಯವು ಹಲ್ಲಿನ ಸವೆತಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ? ಇದನ್ನು ಹೇಗೆ ತಡೆಯಬಹುದು? ಬಾಯಿಯ pH ಮೌಲ್ಯವು 5.5 ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಹಲ್ಲಿನ ಎನಾಮಲ್ ಸವೆಯಲು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳು ಸಕ್ಕರೆ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲೀಯ ಗುಣವಿರುವ ಟೂತ್ಪೇಸ್ಟ್ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಈ ಆಮ್ಲವನ್ನು ತಟಸ್ಥಗೊಳಿಸಿ ಸವೆತ ತಡೆಯಬಹುದು.
2. ಅಜೀರ್ಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಮ್ಲಶಾಮಕಗಳನ್ನು (Antacids) ಏಕೆ ಬಳಸಬೇಕು? ಉದಾಹರಣೆ ನೀಡಿ. ಅಜೀರ್ಣವಾದಾಗ ಜಠರವು ಅತಿಯಾದ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಸ್ರವಿಸುವುದರಿಂದ ನೋವು ಮತ್ತು ಉರಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಆಮ್ಲಶಾಮಕಗಳು ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲಗಳಾಗಿದ್ದು, ಇವು ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆಮ್ಲವನ್ನು ತಟಸ್ಥಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆ: ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಂ ಹೈಡ್ರಾಕ್ಸೈಡ್ [Milk of Magnesia, Mg(OH)2].
3. ಜೇನುನೊಣ ಕಚ್ಚಿದಾಗ ಅಥವಾ ತುರಿಕೆ ಗಿಡ (Nettle plant) ತಗುಲಿದಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಉರಿಗೆ ಕಾರಣ ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರವೇನು? ಜೇನುನೊಣ ಅಥವಾ ತುರಿಕೆ ಗಿಡದ ಎಲೆಗಳು "ಮೆಥನೋಯಿಕ್ ಆಮ್ಲ"ವನ್ನು ಚರ್ಮಕ್ಕೆ ಚುಚ್ಚುವುದರಿಂದ ಉರಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಅಡುಗೆ ಸೋಡಾದಂತಹ ಸೌಮ್ಯ ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲವನ್ನು ಹಚ್ಚುವುದರಿಂದ ಆಮ್ಲವು ತಟಸ್ಥಗೊಂಡು ನೋವು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
4. ಮಣ್ಣಿನ pH ಮೌಲ್ಯವು ಸಸ್ಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ? ಸಸ್ಯಗಳ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮಣ್ಣು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ pH ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಮಣ್ಣು ಅತಿಯಾದ ಆಮ್ಲೀಯವಾಗಿದ್ದರೆ ರೈತರು ಸುಣ್ಣ (CaO) ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ ಬೆರೆಸಿ ಅದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
5. ಶುಕ್ರ ಗ್ರಹದ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಗಳು ಬದುಕಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಏಕೆ? ಶುಕ್ರ ಗ್ರಹದ ವಾತಾವರಣವು ಸಲ್ಫ್ಯೂರಿಕ್ ಆಮ್ಲದ (H2SO4) ದಟ್ಟವಾದ ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಮೋಡಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಇಂತಹ ಅತೀವ ಆಮ್ಲೀಯ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಸತು (Zinc) ಚೂರುಗಳು ಸಾರರಿಕ್ತ ಸಲ್ಫ್ಯೂರಿಕ್ ಆಮ್ಲದೊಂದಿಗೆ ವರ್ತಿಸಿದಾಗ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? (ಚಟುವಟಿಕೆ 2.3)
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಸುಣ್ಣದ ತಿಳಿನೀರಿನ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಬನ್ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಅನಿಲವನ್ನು ಹಾಯಿಸಿದಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿ. (ಚಟುವಟಿಕೆ 2.5)
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಆಮ್ಲ ದ್ರಾವಣಗಳ ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕತೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ನೀವು ಏನನ್ನು ಗಮನಿಸುವಿರಿ? (ಚಟುವಟಿಕೆ 2.8)
ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಲೋಹದ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ಲೋಹದ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ಗಳು ಆಮ್ಲದೊಂದಿಗೆ ಹೇಗೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ?
ಪರೀಕ್ಷಾ ಟಿಪ್ಸ್ (ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳು): ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ವಿತರಣಾ ನಳಿಕೆಯನ್ನು (delivery tube) ಗಾಳಿಯಾಡದಂತೆ ಅಳವಡಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ, ಏಕೆಂದರೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ CO2 ಅನಿಲವು ಸೋರಿಕೆಯಾಗದೆ ನೇರವಾಗಿ ಸುಣ್ಣದ ತಿಳಿನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ವರ್ತಿಸಿ ಬಣ್ಣ ಬದಲಾವಣೆ ತೋರಿಸಲು ಇದು ಅಗತ್ಯ. ಹಾಗೆಯೇ, ಶುಷ್ಕ ಲಿಟ್ಮಸ್ ಕಾಗದವು ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಆಮ್ಲೀಯ ಗುಣ ತೋರಲು H^+ ಅಯಾನುಗಳ ವಿಘಟನೆಗೆ ನೀರಿನ ತೇವಾಂಶ ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಹಲ್ಲಿನ ಕ್ಷಯಕ್ಕೆ pH ಹೇಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು ಹೇಗೆ?
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಜೀರ್ಣಾಂಗ ವ್ಯೂಹದಲ್ಲಿ pH ನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಗಳು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ಮೂಲಕ ಹೇಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ?
ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ pH ಮೌಲ್ಯದ ಮಹತ್ವವೇನು?
* ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ: ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಅನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ತೇವಾಂಶ ರಹಿತ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದ ತಕ್ಷಣವೇ ಅತೀ ವೇಗವಾಗಿ ಹೈಡ್ರೇಶನ್ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿ ಪುನಃ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಜಿಪ್ಸಮ್ ಆಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಅದರ ಉಪಯುಕ್ತತೆ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಸತುವು (Zn) ಸಾರರಿಕ್ತ ಸಲ್ಫ್ಯೂರಿಕ್ ಆಮ್ಲದೊಂದಿಗೆ (H₂SO₄) ವರ್ತಿಸುವ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಚಿತ್ರಸಹಿತ ವಿವರಿಸಿ. ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಅನಿಲವನ್ನು ಹೇಗೆ ಪರೀಕ್ಷಿಸುವಿರಿ? ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಮೀಕರಣ ಬರೆಯಿರಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಲೋಹದ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ಲೋಹದ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ಗಳು ಆಮ್ಲಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೇಗೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ? ಪ್ರಯೋಗದ ಮೂಲಕ ವಿವರಿಸಿ. ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದ ಅನಿಲವನ್ನು ಸುಣ್ಣದ ತಿಳಿನೀರಿನ ಮೂಲಕ ಹಾಯಿಸಿದಾಗ ಏನಾಗುತ್ತದೆ?
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಆಮ್ಲೀಯ ದ್ರಾವಣವು ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುವ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಚಿತ್ರಸಹಿತ ವಿವರಿಸಿ. ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಮತ್ತು ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ದ್ರಾವಣಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕಗಳಲ್ಲ ಏಕೆ?
ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಶುಷ್ಕ HCl ಅನಿಲವು ಒಣ ಲಿಟ್ಮಸ್ ಕಾಗದದ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಬದಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ HCl ದ್ರಾವಣವು ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸುತ್ತದೆ. ಏಕೆ? ಇದನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಚಿತ್ರಸಹಿತ ಬರೆಯಿರಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 5: pH ಎಂದರೇನು? ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ pH ನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಯಾವುದಾದರೂ ಮೂರು ಉದಾಹರಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿವರಿಸಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಮಣ್ಣಿನ pH ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವೇನು? ರೈತರು ಯಾವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿಗೆ ಸುಣ್ಣ (CaO) ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ ಸೇರಿಸುತ್ತಾರೆ? ವಿವರಿಸಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಕ್ಲೋರ್-ಆಲ್ಕಲಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಅನಿಲಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಉಪಯೋಗಗಳನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಕೆಳಗಿನವುಗಳ ತಯಾರಿಕೆ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಹೆಸರು, ಅಣುಸೂತ್ರ ಮತ್ತು ಉಪಯೋಗಗಳನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ: (a) ಚಲುವೆ ಪುಡಿ (b) ಅಡುಗೆ ಸೋಡಾ (c) ವಾಷಿಂಗ್ ಸೋಡಾ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 9: "ಲವಣಗಳ ಹರಳುಗಳು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಶುಷ್ಕವಾಗಿವೆಯೇ?" ಎಂಬ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ತಾಮ್ರದ ಸಲ್ಫೇಟ್ ಉದಾಹರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ವಿವರಿಸಿ. ಸ್ಫಟಿಕೀಕರಣದ ನೀರು ಎಂದರೇನು?
ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಪ್ಲಾಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ಪ್ಯಾರಿಸ್ (POP) ಎಂದರೇನು? ಇದನ್ನು ಹೇಗೆ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? ಇದನ್ನು ತೇವಾಂಶ ರಹಿತ ಸಂಗ್ರಾಹಕಗಳಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಶೇಖರಿಸಬೇಕು? ಸಮೀಕರಣ ಬರೆಯಿರಿ.